Kayıp Dillerin Fısıldadıkları III Online Sergisi kapsamında düzenlenecek olan “Anadolu Dilleri ve Kültürleri” panel serisi başladı.

Panel serisinin ilki açılış konuşmasıyla 21 Mart 2024’te gerçekleştirildi. Doç. Dr. Hüseyin Sami Öztürk moderatörlüğünde düzenlenen ve Prof. Dr. Hamdi Şahin, Prof. Dr. Ferit Baz ile Doç. Dr. Emre Erten’in konuşmacı olduğu panelimiz Rezan Has Müzesi’nde gerçekleşti.

Panel serisinde Eskiçağ Tarihi, Klasik Filoloji ve Arkeoloji disiplinlerinde uzmanlaşmış akademisyenler; antik edebî metinler, Antik Yunan ve Roma yazıtları, Antik Yunan ve Latin epigrafisi konularını Anadolu dilleri ve kültürleri kapsamında inceleyecek ve değerlendirmelerde bulunacaklar.

2010 yılında Rezan Has Müzesi’nde gerçekleşen Türkiye’nin ilk epigrafi sempozyumunun devamı niteliğinde olan panelimiz tüm katılımcılara açık ve ücretsizdir.

*Panel dili Türkçedir.

Panel – 21 Mart 2024 Perşembe, Saat 14.00-15.00

Moderatör:

Doç. Dr. Hüseyin Sami Öztürk (Marmara Üniversitesi, İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi, Tarih Bölümü Eskiçağ Tarihi Ana Bilim Dalı)

Konuşmacılar:

Prof. Dr. Ferit Baz- (Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Tarih Bölümü, Eskiçağ Tarihi Ana Bilim Dalı Başkanı)
Prof. Dr. Hamdi Şahin- (İstanbul Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Tarih Bölümü, Eskiçağ Tarihi Ana Bilim Dalı Başkanı)
Doç. Dr. Emre Erten- (İstanbul Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Eskiçağ Dilleri ve Kültürleri Bölümü, Eski Yunan Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı)

Karca yazılmış metinlerin en eskileri Mısır’da Abu Simbel, Abydos, Memphis ve Sakkara’da ortaya çıkmıştır. Bunun nedeni, Mısır Firavunu Psammethikos için Mısır’da paralı asker olarak görev yapan Karialı askerlerdir.

Bugün Anadolu’nun güneybatısına ( Muğla civarı) denk gelen bölgede yaşamış Karyalıların konuştuğu ve yazdığı dil olan Karca; aynı dönemde yaşayan Helenler tarafından kaba ve anlaşılmaz olarak görülüyordu. Karcayı Helenlere bu şekilde gösteren ise olasılıkla harflerin ses değerlerinin oldukça farklı olmasıydı. Helencedeki P harfi (rho), Karcada Ş’ye, D – I’ya, K – T’ye, E – Ü’ye denk geliyordu. Helencedeki K harfi (kappa) ya da π (pi) harfleri ise Karcada yoktu. Bu nedenle kafaları karışan Helenler olasılıkla Karyalıları anlamakta zorluk çekiyorlardı.

MÖ 7. yüzyıldan 4. yüzyıla kadar tarihlenen pek çok Karca yazıt bulunmuştur. Karya dilinde yazılmış metinlerin en eskileri Karia Bölgesi’nde değil; Mısır’da Abu Simbel, Abydos, Memphis ve Sakkara’da ortaya çıkmıştır. Bunun nedeni, Mısır Firavunu Psammethikos için Mısır’da paralı asker olarak görev yapan Karialı askerlerdi. Genellikle kutsal alanların duvarlarında yazılan grafittiler ile adak eşyaları ve mezar hediyeleri üzerine yazılmış isimlerden oluşan bu yazıtların, en eski Karca yazıtlar olduklarını söylemek mümkündür.

Onurlandırma Steli    

Bulunduğu Yer: Dalyan (Muğla)

Dili: Karca-Helence 

Tarihi: MÖ 320

Malzemesi: Mermer

Fethiye Müzesi Koleksiyonu

İlk 18 satırı Karca, sonraki bir satırı Helence olarak günümüze ulaşan ve içeriğinden iki Atinalı’ya vatandaşlık hakkı verildiği anlaşılan Karca-Helence çift dilli bu yazıt; Karcanın o dönemde hâlen yaşayan resmî bir dil olduğunu göstermektedir. Bu yazıt aynı zamanda Karca dilinin kısmen çözülmesini de sağlamıştır. Anadolu dilleri ile bağlantı kurulabilecek Karcadaki birçok kelimenin anlamı hâlâ bilinmemekte olup, metinlerin çevrilmesindeki zorluklar devam etmektedir.

Diğer Anadolu Dilleri